ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΑ ΝΕΑ: Σε φάση πληρωμών εισέρχεται μέρος των κτηνοτρόφων που υπέστησαν σοβαρή απώλεια εισοδήματος εξαιτίας της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, της πανώλης και άλλων ζωονόσων, ενώ παραμένει ανοιχτή η συζήτηση για την πλήρη κάλυψη του κόστους των ζωοτροφών και των παρατεταμένων περιορισμών.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Πρόκειται για δύο διαφορετικά, αλλά αλληλένδετα ζητήματα: την αποζημίωση για το χαμένο ζωικό κεφάλαιο ή εισόδημα και τη στήριξη των μονάδων μέχρι να μπορέσουν να επιστρέψουν σε κανονική παραγωγική λειτουργία.
Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν στον ΑγροΤύπο και στην Ύπαιθρο Χώρα, εγκρίθηκε ποσό 16.843.162,50 ευρώ για κτηνοτρόφους που επλήγησαν από ζωονόσους. Η πρώτη πληρωμή του 2026 αφορά 2.806 κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις αιγοπροβάτων, βοοειδών και χοίρων, με τις πιστώσεις να καλύπτουν απώλεια εισοδήματος που προκλήθηκε από τα περιοριστικά κτηνιατρικά μέτρα.
Ανώτερα περιφερειακά στελέχη του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, μιλώντας στο tilegrafimanews.gr, υπογράμμισαν ότι η πραγματική δοκιμασία αρχίζει μετά την πρώτη καταβολή. Η μεγάλη πρόκληση είναι να εντοπιστούν εγκαίρως οι εκμεταλλεύσεις που έχουν αποκλειστεί λόγω ελλιπών στοιχείων και να αποσαφηνιστεί ποιες πρόσθετες δαπάνες μπορούν να καλυφθούν στις επόμενες φάσεις.
Ποιοι κτηνοτρόφοι περιλαμβάνονται στην πληρωμή
Η σχετική χρηματοδότηση αφορά μονάδες που υπέστησαν απώλεια εισοδήματος λόγω των μέτρων για την αντιμετώπιση ζωονόσων. Σε αρκετές περιπτώσεις δεν χάθηκαν μόνο ζώα. Οι παραγωγοί βρέθηκαν αντιμέτωποι με απαγόρευση μετακινήσεων, αδυναμία διάθεσης προϊόντων, περιορισμούς στην ανασύσταση του κοπαδιού και αυξημένο κόστος διατήρησης της εκμετάλλευσης.
Η καταβολή αυτή πρέπει να διαχωρίζεται από τις αποζημιώσεις για τα θανατωθέντα ζώα. Η αποζημίωση του ζωικού κεφαλαίου υπολογίζεται με διαφορετικά κριτήρια, ενώ η αναπλήρωση εισοδήματος καλύπτει μέρος της οικονομικής ζημιάς που προέκυψε κατά το διάστημα αδράνειας ή περιορισμένης λειτουργίας της μονάδας.
Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να παρακολουθούν τις επίσημες ανακοινώσεις του ΥΠΑΑΤ και να επιβεβαιώνουν μέσω των αρμόδιων κτηνιατρικών υπηρεσιών ότι:
- Η εκμετάλλευση έχει καταχωριστεί σωστά στις επίσημες καταστάσεις των πληγέντων.
- Ο αριθμός των ζώων συμφωνεί με το κτηνιατρικό μητρώο και τις σχετικές πράξεις θανάτωσης.
- Το ΑΦΜ και το IBAN είναι σωστά και ενεργά.
- Έχουν κατατεθεί τα απαιτούμενα έγγραφα για τους περιορισμούς που επιβλήθηκαν στη μονάδα.
- Δεν υπάρχουν εκκρεμότητες ή αναντιστοιχίες στην Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης.
- Έχουν διατηρηθεί τιμολόγια ζωοτροφών, απολυμάνσεων και άλλων αναγκαίων δαπανών.
Η πληρωμή δεν σημαίνει ότι κλείνει οριστικά ο φάκελος των ζωονόσων. Κτηνοτροφικές οργανώσεις ζητούν σαφές χρονοδιάγραμμα για όσους δεν περιλήφθηκαν στην πρώτη παρτίδα, αλλά και ειδική μέριμνα για μονάδες που εξακολουθούν να μην μπορούν να ανασυστήσουν το ζωικό τους κεφάλαιο.
Το μεγάλο μέτωπο με τις ζωοτροφές
Το δεύτερο ζήτημα είναι το κόστος διατροφής των ζώων. Η καραντίνα και οι περιορισμοί μετακίνησης υποχρέωσαν πολλές μονάδες να προμηθευτούν ζωοτροφές σε αυξημένες ποσότητες και συχνά σε υψηλότερες τιμές. Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί αιτήματα να αναγνωριστούν δαπάνες για ζωοτροφές που αγοράστηκαν ακόμη και πριν από την επίσημη εκδήλωση της ευλογιάς, όταν οι κτηνοτρόφοι είχαν ήδη προετοιμαστεί για μία δύσκολη περίοδο.
Το πρόβλημα είναι εντονότερο στις εκτατικές μονάδες. Όταν απαγορεύεται η μετακίνηση ή η βόσκηση, ο παραγωγός μετατρέπεται ξαφνικά σε αποκλειστικό αγοραστή ζωοτροφών, χωρίς αντίστοιχη αύξηση των εσόδων του. Αν, μάλιστα, έχει χαθεί μέρος του κοπαδιού ή έχει περιοριστεί η διάθεση γάλακτος και κρέατος, η πίεση στη ρευστότητα γίνεται ασφυκτική.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα μίας μονάδας 300 αιγοπροβάτων που χρειάζεται να διατηρήσει τα ζώα σε σταβλισμένη κατάσταση για μεγάλο διάστημα. Ακόμη και μικρή ημερήσια αύξηση του κόστους ανά ζώο δημιουργεί συνολική επιβάρυνση χιλιάδων ευρώ μέσα σε λίγες εβδομάδες. Σε μεγαλύτερες μονάδες το ποσό πολλαπλασιάζεται, ενώ ταυτόχρονα συσσωρεύονται υποχρεώσεις προς προμηθευτές, κτηνιάτρους, μεταφορείς και τράπεζες.
Οι κτηνοτρόφοι ζητούν η επόμενη δέσμη μέτρων να περιλαμβάνει σαφή κριτήρια, γρήγορες διασταυρώσεις και διαφοροποίηση ανάλογα με το είδος των ζώων, τη διάρκεια των περιορισμών και το μέγεθος της πραγματικής ζημιάς. Κρίσιμο θεωρείται επίσης να μην επιβαρυνθούν οι παραγωγοί με νέα γραφειοκρατία για στοιχεία που βρίσκονται ήδη στα κτηνιατρικά μητρώα ή στις υπηρεσίες των Περιφερειών.
Η πρώτη πίστωση των 16,8 εκατ. ευρώ αποτελεί σημαντική ανάσα, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για να αποκαταστήσει τις απώλειες. Το στοίχημα των επόμενων εβδομάδων είναι να ολοκληρωθούν οι έλεγχοι, να διορθωθούν οι παραλείψεις και να υπάρξει συνέχεια στη στήριξη, ώστε οι πληγείσες μονάδες να παραμείνουν ενεργές και να ανακτήσουν σταδιακά την παραγωγική τους δυνατότητα.
