ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Συνήγορος του Πολίτη, e-ΕΦΚΑ, Υπουργείο Εργασίας, ΕΟΠΥΥ και ΑΑΔΕ βρίσκονται στο επίκεντρο μιας νέας κοινωνικής πίεσης που αφορά χιλιάδες συνταξιούχους, κυρίως του πρώην ΟΓΑ, οι οποίοι βλέπουν αιφνιδιαστικά καταλογισμούς οφειλών, μειώσεις συντάξεων και κρατήσεις που σε ορισμένες περιπτώσεις απειλούν την ίδια την αξιοπρεπή διαβίωσή τους.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Το ζήτημα αφορά συνταξιούχους γήρατος του τ. ΟΓΑ, οι οποίοι, μετά τη χορήγηση και σύνταξης λόγω θανάτου, βρέθηκαν αντιμέτωποι με πράξεις καταλογισμού για ποσά που είχαν καταβληθεί αχρεωστήτως επί χρόνια. Το πρόβλημα, όπως επισημαίνει ο Συνήγορος του Πολίτη, δεν είναι μόνο νομικό αλλά βαθιά κοινωνικό: η διοίκηση άργησε να εφαρμόσει την περικοπή και τώρα ζητά πίσω μεγάλα ποσά από χαμηλοσυνταξιούχους.
Το πρόβλημα με τους συνταξιούχους του τ. ΟΓΑ
Σε αρκετές περιπτώσεις, η βασική σύνταξη συνέχισε να καταβάλλεται για μεγάλο διάστημα ενώ θα έπρεπε να είχε περικοπεί λόγω δεύτερης σύνταξης. Όταν ο e-ΕΦΚΑ εντόπισε το λάθος, προχώρησε σε καταλογισμό οφειλής.
Το αποτέλεσμα ήταν να διακόπτεται πλήρως ή μερικώς η σύνταξη γήρατος, αφήνοντας τους δικαιούχους με εισόδημα που δεν επαρκεί ούτε για βασικές ανάγκες.
Τι ζητά ο Συνήγορος του Πολίτη
Ο Συνήγορος του Πολίτη ζητά νομοθετική παρέμβαση ώστε, όταν υπάρχουν πραγματικά στοιχεία καλής πίστης του συνταξιούχου και σοβαρές οικονομικές συνέπειες, να μπορεί να μην αναζητείται κατ’ εξαίρεση το αχρεωστήτως καταβληθέν ποσό.
Παράλληλα, ζητείται να διασφαλίζεται ότι μετά τον συμψηφισμό θα μένει στον συνταξιούχο ένα ελάχιστο αξιοπρεπές εισόδημα.
Το δεύτερο μέτωπο: κρατήσεις έως 22%
Την ίδια ώρα, οι συνταξιούχοι αντιμετωπίζουν και το δεύτερο μεγάλο πρόβλημα: τις κρατήσεις. Στις κύριες και επικουρικές συντάξεις επιβάλλονται κράτηση υγείας 6%, φόρος, ΕΑΣ και, για παλαιούς συνταξιούχους, προσωπική διαφορά.
Το ίδιο «ψαλίδι» πέφτει και στα αναδρομικά, καθώς παρακρατούνται εισφορά ασθένειας, φόρος 20%, φόρος τόκων και χαρτόσημα.
7 αναλυτικά παραδείγματα από τον εργατολόγο Νίκο Παπαγιαννάκη για το tilegrafimanews.gr
1. Συνταξιούχος ΟΓΑ με 480 ευρώ σύνταξη
Αν του καταλογιστεί οφειλή 3.000 ευρώ και παρακρατούνται 150 ευρώ τον μήνα, μένει με 330 ευρώ. Το ποσό δεν επαρκεί για αξιοπρεπή διαβίωση.
2. Χαμηλοσυνταξιούχος με δύο συντάξεις
Λαμβάνει 430 ευρώ γήρατος και 280 ευρώ λόγω θανάτου. Αν ζητηθεί επιστροφή 4.500 ευρώ, η παρακράτηση μπορεί να μειώσει δραματικά το διαθέσιμο εισόδημα.
3. Κύρια σύνταξη 1.000 ευρώ
Μόνο η κράτηση υγείας 6% αφαιρεί 60 ευρώ τον μήνα, δηλαδή 720 ευρώ τον χρόνο.
4. Κύρια σύνταξη 1.500 ευρώ
Η υγεία κρατά 90 ευρώ και η ΕΑΣ 45 ευρώ. Η συνολική απώλεια φτάνει τα 135 ευρώ τον μήνα.
5. Κύρια σύνταξη 1.800 ευρώ
Με κράτηση υγείας και ΕΑΣ, η απώλεια μπορεί να φτάσει περίπου τα 216 ευρώ μηνιαίως.
6. Κύρια 1.500 ευρώ και επικουρική 350 ευρώ
Στην επικουρική επιβάλλεται υγεία 21 ευρώ και ΕΑΣ περίπου 10,5 ευρώ. Μαζί με τις κρατήσεις της κύριας, η συνολική απώλεια ξεπερνά τα 165 ευρώ.
7. Αναδρομικά 5.000 ευρώ
Αφαιρείται πρώτα 6% για ασθένεια, μετά φόρος 20% στο υπόλοιπο, ενώ αν υπάρχουν τόκοι μπαίνουν επιπλέον φόρος και χαρτόσημο. Έτσι ο συνταξιούχος μπορεί να δει καθαρό ποσό αρκετά μικρότερο από το αρχικό.
Τι πρέπει να κάνουν οι συνταξιούχοι
Οι συνταξιούχοι που λαμβάνουν καταλογισμό πρέπει να ζητούν αναλυτική πράξη οφειλής, να ελέγχουν την αιτία, να υποβάλλουν αντιρρήσεις όπου υπάρχει λόγος και να ζητούν ρύθμιση που δεν οδηγεί σε οικονομική ασφυξία.
Το κρίσιμο είναι να υπάρξει θεσμική λύση, ώστε τα λάθη της διοίκησης να μη μετατρέπονται σε οικονομική καταδίκη για ανθρώπους μεγάλης ηλικίας, με χαμηλά εισοδήματα και αυξημένες ανάγκες.
