Από πίτα που δεν τρώς…
Του Θανάση Κ.
Οι ομιλίες στη ΔΕΘ – του Κυριάκου Μητσοτάκη προχθές και του Αλέξη Τσίπρα τρείς μέρες νωρίτερα – ανέδειξαν ένα παμπάλαιο και “απέθαντο” Λαικισμό των συστημικών δυνάμεων: ανεβαίνουν στη ΔΕΘ για να μοιράσουν την πίτα, θεωρώντας περίπου ως “δεδομένο” ότι η πίτα θα μεγαλώνει από μόνη της…
Το είδαμε σε δύο διαφορετικές και διακριτές εκδοχές. Όμως, με τον ίδιο κοινό παρανομαστή. Διαχειρίζονται τη “διανομή” – όχι την “παραγωγή”…
- Ο Μητσοτάκης και ο Τσίπρας δεν προτείνουν «τα ίδια πράγματα».
Έχουν διαφορετικές πολιτικές αφετηρίες, διαφορετικές προτεραιότητες, διαφορετική ρητορική…
Υπάρχει, όμως, μία εντυπωσιακή σύγκλιση μεταξύ τους.
Και οι δύο μιλούν πολύ για το πώς θα “μοιράσουν” αυτά που παράγει η οικονομία.
Όχι για το πώς θα κάνουμε την οικονομία να παράγει πολύ περισσότερα.
Η Ανάπτυξη παρουσιάζεται ως «δεδομένη»…
Δεν αντιμετωπίζεται ως πρόβλημα προς επίλυση.
— Ο Μητσοτάκης αντιμετωπίζει την Ανάπτυξη ως κάτι που ήδη ήλθε εξ αιτίας της Πολιτικής του. Οπότε πρέπει να μην τη διακινδυνεύσει η χώρα ψηφίζοντας κάτι άλλο.
— Ο Τσίπρας αντιμετωπίζει την Ανάπτυξη ως κάτι που ήδη υπάρχει, αλλά γίνεται άδικα, προκαλώντας ανισότητες. Που η δική του πρόταση μπορεί να θεραπεύσει.
Τελικά και οι δύο προτείνουν «επιδόματα» ή «μερεμέτια».
* Όμως η Ελλάδα δεν χρειάζεται απλώς να μοιράσει δικαιότερα την πίτα.
Χρειάζεται πρώτα να μεγαλώσει την πίτα. Και μάλιστα πολύ.
Η “πίτα” της Οικονομίας δεν είναι τράπουλα να μοιράζεται και να ξαναμοιράζεται…
Πρέπει να μεγαλώνει. Κι εδώ υπάρχει το πρόβλημα:
Πρώτον, διότι υπάρχουν πολλαπλές αναπτυξιακές στρεβλώσεις και συμπτώματα αναπτυξιακής υστέρησης.
Και δεύτερον, γιατί υπάρχουν τεράστιες αναξιοποίητες δυνατότητες που λιμνάζουν…
Και μ’ αυτά δεν ασχολείται κανείς…
* Ας πάρουμε την Ακρίβεια.
Το πιο πιεστικό πρόβλημα της κοινωνίας σήμερα…
Στην περίπτωσή μας όμως, η Ακρίβεια είναι πρωτίστως Ενεργειακή Ακρίβεια: Πολλαπλασιάζει τις κοινωνικές αδικίες
και ταυτόχρονα υπονομεύει συνεχώς την ανταγωνιστικότητα.
Τόσο η Πολιτική που πρότεινε ο Αλέξης Τσίπρας όσο και η Πολιτική που πρότεινε ο Κυριάκος Μητοστάκης αδυνατούν να αντιμετωπίσουν και την ίδια την ακρίβεια και το αναπτυξιακό αδιέξοδα στα οποιο οδηγεί.
— Για τα τιμολόγια του ηλεκτρισμού ο Τσίπρας προτείνει ουσιαστικά περισσότερες επιδοτήσεις στους πιο αδύναμου καταναλωτές.
— Και ο Μητσοτάκης προτείνει τη μείωση των πρόσθετων επιβαρύνσεων (εναρμονοσμένων και πράσινων) πάνω στην τιμή του παραγωγού. Αλλά σε βάθος τριετίας…
* Έχουμε και το λεγόμενο «Χρηματιστήριο Ενέργειας» που τιμολογεί την τιμή του παραγόμενου ρεύματος με βάση την πιο ακριβή πρώτη ύλη που χρησιμοποείται κάθε στιγμή – το φυσικό αέριο.
Αν μειώνονταν οι λοιπές επιβαρύνσεις του ηλεκτρισμού κι αν άλλαζε η δομή του Χρηματιστηρίου Ενέργειας (όπως συμβαίνει σε πολλές χώρες της ΕΕ) θα είχαμε άμεση μείωση των τιμολογίων.
Αλλά αυτό δεν το προτείνει κανένας.
* Στο μεταξύ έχουν εγκαταστήσει Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) χωρίς πρόβλεψη για αποθήκευση ενέργειας! Αυτό το «θυμήθηκαν» αργότερα. Όταν διαπίστωσαν ότι μεγάλο μέρος της παραγόμενης ενέργειας “πάει χαμένη”. Και παράγεται επιπρόσθετη ενέργεια από εισαγόμενη πηγή πιο ακριβή.
Κι έτσι έγκαταστήσαμε ΑΠΕ για να γίνει πιο φθηνό το ρεύμα, το οποίο στο μεταξύ… ακρίβηνε!
Κι αυτό, επίσης δεν το θίγει κανεις τους…
Όλα αυτά θα μπορούσαν να αλλάξουν άμεσα σε λίγες εβδομάδες. Όχι σε βάθος χρόνου. Προκαλώντας άμεσο θετικό σοκ προσφοράς.
Δεν το προτείνει κανείς…
Υπάρχουν όμως και πράγματα που θα μπορούσαν να μειώσουν περαιτέρω το κόστος ενέργειας, αλλά χρειάζονται κάποιο χρόνο…
* Για παράδειγμα θα μπορούσαμε να έχουμε παραγωγή ρεύματος από σκουπίδια, όπως κάνουν πολλές Ευρωπαϊκές χώρες (το συμπεριλαμβάνουν στη «βιομάζα» και το ονομάζουν Waste to Energy). Θα μπορούσε να υποκαταστήσει εισαγόμενη πηγή ενέργειας με εγχώρια. Και να μειώσει ακόμα περισσότερο το κόστος του ηλεκτρισμού (προσφέροντας και ενεργειακή ασφάλεια).
Κι αντί να πληρώνουμε για να θάβουμε σκουπίδια, να αξιοποιούμε τα σκουπίδια ως πρώτη ύλη, ώς «εθνικό πόρο».
Δηλαδή να εισπράττουμε αντί να πληρώνουμε!
Όπως κάνουν και οι άλλοι εταίροι μας.
Περιέργως, εδώ δεν μιλάει κανείς γι’ αυτό…
* Θα μπορούσαμε ακόμα να χρησιμοποιήσουμε την σύγχρονη λιγνιτική μονάδα “Πτολεμαϊδα 5”. Που εγκαινιάστηκε το 2014 με σύγχρονη τεχνολογία, στην συνέχεια αδράνησε για πολλά χρόνια – και τώρα τη μετατρέπουν σε μονάδα εισαγόμενου φυσικού αερίου. Όταν άλλες χώρες της ΕΕ εγκαθιστούν εργοστάσια ίδιας τεχνολογίας μετά από μάς και τα αδειοδοτούν ως το 2037 και το 2045…
* Αλλά η ακρίβεια δεν προέρχεται μονο από τον κόστος του ηλεκτρισμου. Ενέργεια είναι και τα καύσιμα…
Εδώ έχουμε επίσης εξαιρετική επιβάρυνση του καταναλωτή με έμμεσους φόρους. Ειδικό φόρο Κατανάλωσης και ΦΠΑ (ανώτατης βαθμίδας 24%) ΠΑΝΩ στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης που ήδη έχει χρεωθεί. Φόρο πάνω στον φόρο!
Από την τιμή των καυσίμων που πλωρώνουμε στα πρατήρια, πάνω από το μισό δεν είναι ούτε κόστος στον πρατηριούχο ούτε κόστος στο διυλιστήριο ούτε κόστος στον πετρελαιοπαραγωγό, ούτε κόστος του Πολέμου στο Ιράν ή στην Ουκρανία. Πάνω από το μισό είναι κόστος που επέβαλε το Ελληνικό κράτος ΜΕΣΑ στην Ελλάδα! Η τιμή του θα μπορούσε να πέσει άμεσα 30% – και πάλι το κράτος να εξακολουθεί να εισπράττει πολλά από τους (μειωμένους) φόρους στα καύσιμα…
Κι αυτο μπορεί να αλλάξει σε λίγες μέρες – ανεξαρτήτως του τι συμβαίνει στον Περσικό Κόλπο.
Το έκαναν άλλωστε άλλες χώρες της ΕΕ…
Εδώ δεν το συζητάνε καν…
Ο Τσίπρας μιλάει για μείωση της τιμής του ηλεκρισμού κατά 30%, χωρίς να λέει πώς. Ο Μητσοτάκης μιλάει για μείωση της τιμής του ηλεκτρισμού κατά 30% (μερικά εξηγώντας πώς) αλλά σε βάθος… τριετίας!
Για μείωση της τιμής καυσίμων δεν μιλάει κανείς!
* Αλλά η ακρίβεια δεν οφείλεται μόνο σε ενέργεια-καύσιμα. Οφείλεται και στους έμμεσους φόρους – κυρίως στον ΦΠΑ. Ο Τσίπρας προτείνει να πάνε στον κατώτατο συντελεστή κάποια είδη πρώτης ανάγκης. Και ο Μητσοτάκης υπονόησε κάτι αντίτοιχο.
Όμως κανείς δεν είπε ότι ο ανώτατος συντελεστής στην Ελλάδα έφτανε το 23% ως το 2015 – κι από τότε βρέθηκε στο 24%. Σε αυτόν υπάγονται αγαθά ευρείας χρήσης στο supermarket.
Κανείς δεν σκέφτηκε να προτείνει σταδιακή, έστω, μείωση του ΦΠΑ – – άμεσα και στα επόμενα χρόνια. Αποκλιμάκωση του ΦΠΑ και ενίσχυση του ανταγωνισμού στην αγορά θα μείωνε την ακρίβεια σημαντικά και όχι μόνο σήμερα…
— Κανείς δεν σκέφτηκε να προτείνει κατάργηση των λεγόμενων «πιστωτικών τιμολογίων» που ευνοούν τις μεγάλες αλυσίδες σε βάρος του λιανεμπορίου και της εγχώριας παραγωγής – δηλαδή μέτρα εξυγίανσης της αγοράς που μειώνουν τις τιμές, χωρίς να στοιχίζουν ούτε στο κράτος ούτε στον παραγωγό.
Η αντίρρηση σε όλα αυτά είναι ότι μείωση έμμεσων φόρων θα πλήξει τα δημοσια έσοδα. Η πραγματικότητα είναι ότι σε μια κοινωνία όπου μεγάλο μέρος των νοικοκυριών δυσκολεύονται τα βγάλουν το μήνα, το εισόδημα που θα απελευθερωθεί από το φόρο σε ένα είδος, θα διοχετευθεί σε αγορά κάποιου άλλου είδους. Δεν θα τροφοδοτήσει, έστω και μερικά, την «αποταμίευση». Άρα, ο βαθμός «ανάκτησης» εσόδων από έμμεσους φόρους είναι πολύ υψηλός.
Και μια σταδιακή μείωση φόρων θα ενισχυσει την ανάπτυξη – και την ευημερία – πολύ περισσότερο απ ό,τι θα πλήξει τα έσοδα. Συν η μεγάλη τόνωση των ανταγωνιστικότας από τη μείωση του ενεργειακού κόστους, που θα οδηγήσει σε αύξηση του ΑΕΠ και των εσόδων του κράτους τις επόμενες χρονιές.
* Η Πολιτική και του Τσίπρα και του Μητσοτάκη ΔΕΝ χτυπάει την ακρίβεια! Στον ηλεκτρισμό απλώς ανακουφίζει κάποιους, τα καύσιμα δεν τα αγγίζει καθόλου, στον ΦΠΑ οριακές βελτιώσεις σε είδη πρώτης ανάγκης, στη διάρθρωση της αγοράς τίποτα.
— Δεν βελτιώνει ούτε την ανταγωνιστικότητα. Διότι με την ενέργεια να έχει σημειώσει από τις μεγαλύτερες αυξήσεις στην Ευρώπη, μην περιμένετε να γίνουν σοβαρές επενδύσεις. Ούτε εξαγωγές.
— Με την πρωτογενή παραγωγή της χώρας να μειώνεται και τον πληθυσμό που ασχολείται με Γεωργια-Κτηνοτροφία-Αλιεία να συρρικνώνεται, μην περιμένετε ανάπτυξη, ούτε διατροφική ασφάλεια, ούτε άνοδο μεταποίησης ούτε εξαγωγικά επιτεύγματα…
— Πέρα από το κόστος της Ενέργειας και την Έμμεση φορολογία υπάρχει και η ρευστότητα. Και η Ελλάδα καλείται να τρέξει στο στίβο της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας υπό συνθήκες πιστωτικές ασφυξίας!
Με 1,6 εκατομμύρια ΑΦΜ “παγωμένους” και εκατομμύρια τραπεζικούς λογαριασμούς δεσμευμένους από χρέη στο Δημόσιο!
Χωρίς πραγματικά μέτρα ρεαλιστικής ρύθμισης λογαριασμών (με πολύ περισσότερες δόσεις).
Ώστε και το κράτος να αρχίσει να εισπράττει και εκατοντάδες χιλιάδες ενεργού πληθυσμού να μπεί ξανά στην Οικονομική δραστηριότητα.
Σήμερα στις Ευρωπαϊκές Χώρες ο μέσος όρος τραπεζικού δανεισμούς σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά είναι περίπου 80-90% του ΑΕΠ. Στις χώρες που αναπτύσσονται ταχύτερα ξεπερνά το 105%, Στην Ελλάδα είναι μόλις 55% του ΑΕΠ! Ουσιαστικά δεν υπάρχει τραπεζική ρευστότητα για τους πολλούς – χώρια που μεγάλο μέρος τους βρίσκονται εκτος οικονομικής δραστηριότητας.
Υπό συνθήκε πιστωτικής ασφυξίας μη περιμένετε να «τρέξει» η Ελληνική Οικονομία. Αν δεν αλλάξει κάτι δραστικά.
Αλλά πώς να αλλάξει. Αφού κανείς δεν το θίγει…
* Η κυβέρνηση ονειρεύετασι ότι στο μέλλον η Ελληνική Οικονομια θα τρέχει με πραγματικούς ρυθμούς 3%.
Τα τελευταία χρόνια με τη μεγάλη εισροή των κονδυλίων από το Ταμείο Ανάκαμψης έτρεξε με μέσον όρο γύρω στο 2%. Τώρα που τελείωσε το Ταμείο Ανάκαμψης πώς ακριβώς θα… «επιταχυνθεί» ο ρυθμός της Οικονομίας;
* Η κυβέρνηση εισηγήθηκε τον “κουμπαρά” για τα παιδιά που γεννιούνται απο δω και στο εξής. Με φιλοδοξία να δώσει απάντηση στο “δημογραφικό”.
Και με πρόταση για κάθε 100 ευρώ που βάζει το μήνα κάθε οικογένεια για κάθε παιδί, να προσθέτει το κράτος άλλα 100. Καλό ακούγεται αλλά…
Το μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας έχει πρόβλημα να βάζει 100 ευρώ το μήνα για κάθε παιδί επί 18 χρόνια. Αυτό που προτείνεται είναι “λύση” για όσους έχουν άνεση – δηλαδή είναι «λύση» για όσους δεν έχουν πρόβλημα!
Όχι για να πειστούν να κάνουν παιδί αυτοί που έχουν πρόβλημα να κλείσουν το μήνα….
* Η δεκατη Τρίτη σύνταξη που πρότεινε ο Τσίπρας και η αύξηση της… μισής δεκατης τρίτης σύνταξης που δίνει ο Μητσοτάκης ως επίδομα κάθε χρόνο κατά ένα κατοστάρικο το χρόνο (λιγότερο καθαρά!), δεν καλύπτει καν τις τρέχουσες απώλειες της ακρίβειας. Όπως και η αύξηση του κατώτατου μισθού… μετά από ενάμιση χρόνο, ενώ ο πληθωρισμός εξακολουθεί να τρέχει…
Εδώ δίνονται εκ των υστέρων μερικές ανακουφίσεις για απώλεια αγοραστικές δύναμης που συνεχίζεται απτόητη…
Ειδικά για τους συνταξιούχους, το μέσο εισόδημα τους σε σταθερές τιμές (δηλαδή αποπληθωρισμένο) εξακολουθεί να βρίσκεται χαμηλότερα από τα προ της κρίσης επίπεδα. Παρ’ ό,τι βγήκαμε από τα μνημόνια εδώ και 7 χρόνια! Παρ’ ό,τι εισέρρευσαν τα πρόσθετα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης.
Ο μόνος τρόπος να ξεπεράσουμε κάποτε τα επίπεδα του 2009 σε πραγματικό μέσο κατά κεφαλήν εισόδημα είναι με πραγματική ανάπτυξη ταχύτερη από τους εταίρους μας. Για την ώρα τα τελευταία χρόνια χάνουμε έδαφος! Έχουμε βρεθεί στην τελευταία θέση της ΕΕ μαζι με τη Βουλγαρία.
Κι αντί να συζητάμε πώς θα ξεμπλοκάρει η Ανάπτυξη – συζητάμε πώς θα δώσουμε επιδόματα για να καλύψουμε μέρος από τη συνεχιζόμενη υποχώρηση του πραγματικού εισοδήματος.
Είναι σαν να φτάνει ένας πολυτραυματίας σε νοσοκομείο, σε κρίσιμη κατάστααση. Και οι γιατροί, αντί να του ανατάξουν τα κατάγματα και να αντιμετωπίσουν την εσωτερική αιμορραγία,
του δίνουν παυσίπονα για τους πόνους,
αλοιφές για μια… χρόνια δερματίτιδα που του βρήκαν
και δίαιτα για να χάσει βάρος, όταν με το καλό, γίνει καλά.
Κι ο άνθρωπος είναι πολυτραυματίας…
Κι ακόμα χειρότερα. Σε μια χώρα που αντιμετωπίζει χρόνια ακρίβεια, προτείνουν μέτρα διαχείρισης της ΖΗΤΗΣΗΣ (που διαιωνίζει τις πληθωριστικές πιέσεις μάλλον, παρά τις ανακουφίζει),
και δεν συζητάνε καθόλου μέτρα αναδιάρθρωσης και ενίσχυσης της ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ, ώστε να μπει η οικονομία σε αναπτυξιακή δυναμική.
Δεν δίνουν, απλώς, “λάθος φάρμακο”…
Αντιμετωπίζουν και “λάθος ασθένεια”.
Δεν τους ενδιαφέρει να αυξάνεται συνεχώς η πίτα.
Ψηφαλάκια κυνηγάνε, μοιράζοντας “επιδόματα”- παυσίπονα
Κι εκεί φαίνεται και ο Λαϊκισμός τους!
— Ο Τσίπρας λέει: ψηφίστε με για να μοιράσω δικαιότερα την πίτα.
— Ο Μητσοτάκης λέει μόνον εγώ μπορώ να μοιράσω την πίτα.
Το πρόβλημα είναι ότι κανείς τους δεν μπορεί πραγματικά να ξεμπλοκάρει την αναπτυξιακή δυναμική της χώρας.
Κι από πίτα που δεν τρως…
